Op 16 september 1999 zijn Anatoly Krasovsky en Viktor Gonchar op straat gekidnapt. Sindsdien is niets meer van hen vernomen. Hun verdwijning en die van Yuri Zakharenko en Dmitry Zavadsky wordt jaarlijks op 16 september in tal van steden en landen herdacht. In 2008 zijn in Eindhoven vier eiken geplant en een gedenksteen geplaatst om deze verdwijningen te herdenken. Eindhoven had toen nog een stedenband met Minsk, de hoofdstad van Wit-Rusland. Voor de nabestaanden is dit een unieke plek geworden om de verdwenen mannen te herdenken. Ook omdat Wit-Rusland nog steeds geen vrijheid kent. In februari 2016 heeft de Europese Unie de sancties tegen 170 personen uit Wit-Rusland opgeheven. Behalve voor degenen die verantwoordelijk worden gehouden voor de verdwijningen, waaronder president Lukashenko.

De herdenking vindt dit jaar plaats op maandag 16 september 2019, 15:30 – 16:30 uur, Paradijslaan, Eindhoven (hoek Frederik van Eedenplein).

Valeriya Krasovskaya (We Remember), Mary-Ann Schreurs (raadslid gemeente Eindhoven), Christie Miedema (Amnesty International), Arjen van Halem (FNV) zullen het woord voeren. Jessica Bartels (stadsdichter Eindhoven) draagt een gedicht voor dat ze speciaal voor deze gelegenheid schreef, Leo Mesman het gedicht “vier mannen” dat ook op de gedenksteen staat. Traditiegetrouw zal het geheel omlijst worden met een muzikale bijdrage.

De eerste tien jaar van herdenken hebben vele sprekende foto ́s en gedichten opgeleverd. We hebben deze gebundeld in een boek dat aansluitend aan de herdenking gepresenteerd zal worden. De boekpresentatie vindt op dezelfde locatie plaats.

Wij nodigen u van harte uit de herdenking en de boekpresentatie bij te wonen.

In 2008 zijn de bomen geplant ter herdenking van de verdwijning van Yoeri Zakharin, Viktor Gonchar, Anatoly Krasovsky en Dmitri Zavadsky. De herdenking van 2018 past in een mooie traditie.

Valeriya Krasovskaya vertelt hoe belangrijk het levend monument van vier bomen voor haar is en spreekt haar dankbaarheid uit voor iedereen dit de herdenking elk jaar weer mogelijk maakt.

Leo Mesman schreef in 2008 het gedicht “vier bomen voor Wit-Rusland” en in 2015 “Het land van mijn” dromen. Beide gedichten droeg hij voor.

Riet van Amelsvoort speelde – op dwarsfluit –  tussen de sprekers en dichters prachtige muziek van Berhard van den Sigtenhorst- Meyer en Johann Sebastian Bach.

Christie Miedema – landencoordinator Wit-Rusland van Amnesty Internatonal Nederland – praatte de aanwezigen bij over de stand van de mensenrechten in Wit-Rusland.

Die worden nog steeds systematisch geschonden, zo blijkt uit recente incidenten en vele rapporten.

Jessica Bartels schreef speciaal voor de herdenking het gedicht “stil, stilstaan” en droeg dat zelf prachtig voor.

Ton Kitzen – actief in de Werkgroep Internationale Solidariteit van de FNV – laat zien op welke wijze de onafhankelijke vakbonden zich – ondanks de tegenwerking van het regime – zich blijven inzetten voor de belangen van de werknemers.

Mary-Ann Schreurs (nu gemeenteraadslid Eindhoven) onderstreepte het belang om de namen van Yoeri Zakharin, Viktor Gonchar, Anatoly Krasovsky en Dmitri Zavadsky te blijven noemen.

Presentator Arjen van Halem sloot de herdenking af met gedicht “aan hen die verdwenen zijn” dat Vladimir Neklyaev in 2012 voor de herdenking schreef.

De herdenking werd afgesloten met het tooien van de bomen met origami-vredesduiven. Een mooie traditie en verwijzing naar start van de Vredesweek in Eindhoven.

Stil, stilstaan

Sta eens stil
Bij hen die moesten zwijgen
Sta eens stil

Bij hen die zagen
Erover spraken en werden verraden
Door hen die denken alleenrecht op praten te hebben verhuld
Daar waar alles bewaard achter rookgordijn
en in stilte gehuld

Sta eens stil
Bij hen die antwoord zochten op vragen
En tezamen
Alle stemmen van opeengeklemde kaken
Op 8 schouders gedragen

Sta eens stil
Bij hen die verdwenen
Zij die wij nimmer vergeten
Maar herdenken

Sta eens stil
Om aan hen die durfden te spreken
Onze stilte te schenken

Door stil te staan.

 

Jessica Bartels
16 september 2018

« Older entries